Βιβλιοκριτική: Οι επιβάτες της αποβάθρας 5 – Clare Pooley

Οι βιβλιοκριτικές του 2023 ολοκληρώνονται με μία δημοσίευση που αφορά το μυθιστόρημα της Βρετανίδας συγγραφέα Clare Pooley, Οι επιβάτες της αποβάθρας 5. Πρόκειται για το δεύτερο μυθιστόρημα της Pooley και κυκλοφόρησε το 2022, περίπου ένα χρόνο μετά το πρώτο της μυθιστόρημα, Το Πράσινο Σημειωματάριο.

Όσον αφορά το Πράσινο Σημειωματάριο, έχω αναφερθεί σε ξεχωριστό άρθρο, αλλά αξίζει να πούμε ότι σημείωσε τρομερή επιτυχία, κυκλοφόρησε σε 32 γλώσσες ανά τον κόσμο και απέσπασε διθυραμβικές κριτικές.

Οι επιβάτες της αποβάθρας 5 ακολουθούν τη φόρμα του Σημειωματάριου, κάτι που αναπόφευκτα οδηγεί τον αναγνώστη στο να συγκρίνει τα δύο μυθιστορήματα. Και σε αυτό το βιβλίο, μία ετερόκλητη ομάδα ανθρώπων, με μοναδικό τους κοινό σημείο το γεγονός ότι παίρνουν το ίδιο τραίνο κάθε πρωί, έρχονται κοντά ύστερα από ένα αναπόφευκτο γεγονός και οι ζωές τους αλλάζουν προς το καλύτερο.

Συγκεκριμένα, η Αϊόνα Άιβερσον, μία ιδιόρρυθμη γυναίκα που κεντρίζει εύκολα την προσοχή των γύρω της, παίρνει το τραίνο κάθε πρωί στις 8:05 προκειμένου να πάει στη δουλειά της. Κάθε μέρα, βλέπει τους ίδιους ανθρώπους και κάνει εικασίες γι’αυτούς, τους παρατηρεί και τους δίνει παρατσούκλια, χωρίς βέβαια να μιλάει ποτέ μαζί τους. Ώσπου ένα πρωινό, ο υπεροπτικός και αλαζόνας Πιρς, που συνήθως κάθεται απέναντί της, κινδυνεύει να πνιγεί. Όταν ένας άλλος επιβάτης, ένας νοσηλευτής, παρεμβαίνει και του σώζει τη ζωή, προκαλείται μία αλυσιδωτή αντίδραση. Άνθρωποι, που φαινομενικά δεν έχουν κανένα κοινό σημείο μεταξύ τους, γίνονται φίλοι και βοηθούν ο ένας τον άλλο με τρόπους που δε θα μπορούσε κανείς να φανταστεί.

Όταν η ζωή της Αϊόνα αρχίζει να χειροτερεύει, οι νέοι της φίλοι θα είναι εκεί γι’αυτή.

Όσον αφορά τους χαρακτήρες, είναι αντιφατικοί και αυτό τους καθιστά, βέβαια, ενδιαφέροντες. Πρόκειται για χαρακτήρες σύγχρονους που συχνά πλήττονται από τις κοινωνικές παθογένειες και ταλανίζονται από τον επιφανειακό χαρακτήρα της εποχής – μίας εποχής στην οποία πρωτοστατούν τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, το «φαίνεσθαι» και όχι το «είναι». Οι χαρακτήρες είναι οικείοι και σίγουρα μπορούμε να εντοπίσουμε σ’αυτούς στοιχεία των εαυτών μας και είναι επίσης ευάλωτοι. Πληγώνονται, παραδέχονται τα λάθη τους, αμφισβητούν όσα θεωρούσαν δεδομένα και διεκδικούν, εν τέλει, τα όνειρά τους. Το πρόβλημα είναι ότι δεν εξερευνώνται αρκετά από τη συγγραφέα και δεν αποκτούν ιδιαίτερο βάθος, παρά τις 400+ σελίδες του βιβλίου. Αποκτούμε μία βασική ιδέα γι’αυτούς, αλλά όχι κάτι παραπάνω με μοναδική εξαίρεση, μάλλον, την Αϊόνα.

Το μυθιστόρημα θέτει στο επίκεντρο τα θέματα της φιλίας, της αγάπης, της αλληλοϋποστήριξης και της αλληλεγγύης. Από την άλλη, εξερευνά με ευαισθησία ζητήματα που αφορούν τον ρατσισμό, την καταπίεση, την αποξένωση και το εργασιακό άγχος. Οι διάλογοι είναι αρκετά πειστικοί και κάνουν το βιβλίο να διαβάζεται εύκολα.

Το πιο δυνατό σημείο του μυθιστορήματος είναι πως πρόκειται για μία αισιόδοξη και τρυφερή ιστορία. Είναι ένα βιβλίο που σου φτιάχνει τη διάθεση, σε βοηθά να αισθανθείς καλύτερα, αλλά και να νιώσεις ελπίδα αφού η ιστορία καταφέρνει να εστιάσει στην καλοσύνη και να παραγκωνίσει την κακία.

Παρόλα αυτά, το θεωρώ κατώτερο του Πράσινου Σημειωματάριου και κυρίως, σε ό,τι αφορά την πλοκή που φαίνεται να έχει αρκετές αδυναμίες, αφού σε πολλά σημεία δεν είναι ξεκάθαρο το που θέλει να οδηγήσει η συγγραφέας την ιστορία. Ωστόσο, πρόκειται για μία πολύ καλή επιλογή για τις γιορτές αλλά και για ένα καλό χριστουγεννιάτικο δώρο στους αγαπημένους σας.